از سفر به یزد و ابرکوه دست خالی برنگردید. صنایع دستی ابرکوه روایت گر قدمت طولانی این شهر هستند و با هویت و فرهنگ این مردم گره خورده است.

مشهورترین صنایع دستی ابرکوه:

عارسک جلی:

ساکنان قدیمی روستاهای خشتی ابرکوه را با خود به خانه ببرید و از بودن در کنار آنها لذت ببرید. این عروسک های ساده اما غنی از هویت قدمتی 400 ساله دارند و به تازگی دوباره احیا شده اند. پوشش و مدل دوخت لباس آنها از پوشش زنان و مردان روستایی ابرکوه الهام گرفته شده که شاید تصویر آنها را در حالی دیده باشید که جلوی خانه های خود نشسته اند. این عروسک ها هر یک نام به خصوصی دارند و با پوشش خاصی ارائه می شوند. مشهورترین عارسک جلی ها بی ‌بی سید، مش سکینه، مش رباب، بی بی زهرا، بی بی سلطان، قمر خانم، بی بی بتول، آسیه خانم، شاه بی بی، ماه بی بی، مش تقی، حاج رضا، کَل حسن و حاج محمد هستند.

کرباس بافی:

کرباس بافی به معنی جامه ای است که از پنبه ساخته می شود و جنس این جامه، سفید رنگ و از پنبه خشن است که به طور غالب لباس مردان و زنان روستایی از آن بافته می شود از این پارچه برای ساخت بوم نقاشی نیز استفاده می شود.

کرباس را به اشکال مختلف و برای اهداف گوناگون می بافند که یکی از پرکاربردترین آن ها کرباس سفید ساده است که با آن انواع مختلف اجناس پارچه ای دوخته یا بافته می شود. حوله های کوچک دستی، حوله بزرگ حمام، دم کنی، سفره غذا خوری در اندازه و نقش های مختلف، رختخواب پیچ، ملافه، زیرانداز، روانداز و چادر از دیگر مواردی است که به وسیله کرباس تهیه می شود.

چنته بافی:

شما در چنته خود چه دارید؟ حتما این ضرب المثل را شنیده اید. چنته کیسه ای است که در قدیم مردم از آن برای قرار دادن اشیا یا هدیه دادن به دیگران استفاده می کردند. زیباترین چنته های ایران در ابرکوه بافته می شود. چنته ها با استفاده از نخ ابریشم، چند سوزن، یک میله چوبی استوانه ‌ای و با نقوش هندسی منظم از جمله لوزی، بته بادامی، گل لاله، نقش مروارید و غیره بافته می شوند. برای بافت یک چنته کوچک حدود 9 هزار گره زده می شود و اتمام کار آن چند روز طول می کشد. پس اصلا کار ساده ای نیست و از ارزش فوق العاده ای برخوردار است. امروزه از آن می توان به عنوان کیف کوچک یا جای موبایل استفاده کرد. استفاده از آن به شکل گردنبند، گوشواره و دستبند برای زینت خانم ها نیز رایج است. با خرید چنته به عنوان صنایع دستی ابرکوه جلوه دیگری به لباس های خود بدهید.

زنجیر بافی:

زنجیربافی یکی از صنایع دستی ابرکوه است. استفاده از مفتول های آهنی چکش خورده کافی، نقش مهمی در انعطاف پذیری و حرکت موزون و هماهنگ زنجیر دارد. یکی از استفاده های وسیع از زنجیر اردکانی در کشکول‌های درویشان بوده است، که یکی از نمونه های آن در موزه متروپلتین در نیویورک نگهداری می‌شود. زنجیر اردکان به دلیل این که به صورت فشرده بافته می شود از استقامت زیادی برخوردار است، هر چند که در ساخت زنجیر، اولین و مهمترین نکته، انتخاب مواد اولیه مناسب برای کار است.

رومیزی های پر نقش و نگار:

اگر به دکوراسیون سنتی علاقه دارید، رومیزی های قدیمی ابرکوه را از دست ندهید. البته در گذشته کاربرد آنها به عنوان سفره خمیر یا آرد بوده و به عنوان جهیزیه به عروس ها داده می شد. امروزه پس از احیای این هنر، از آن به عنوان رومیزی استفاده می شود. این رومیزی های زیبا از جنس پنبه خالص بافته می شوند و با استفاده از ملیله کاری، بافت نقوش هندسی و سلسله تزئین می شوند. از انواع بزرگ تر آنها حتی می توانید به عنوان روتختی استفاده کنید.

نمد:

نمدمالی هنری است که در صنایع دستی ابرکوه جایگاه والایی دارد. پشم مورد استفاده در آن از خاصیت خنک کننده و گرم کننده برخوردار است و در درمان پادرد و بیماری رماتیسمی به کار می رود. امروزه، محصولاتی مانند کیف پول، کیف دستی، دمپایی، پادری و قالیچه های کوچک در طرح های بته بادامی، کله قوچی، زلفکی و آهویی از آن تولید می شود.

چلنگری:

به هنرهای فلزی علاقه دارید؟ پس صنایع دستی ابرکوه را فراموش نکنید. چلنگری یعنی آهنگری سبک و محلی که در آن اشیاء سبک وزنی مانند میخ طویله، میخ سرکج، نیم‌ذرع بزازی، انبر و سیخ و سه ‌پایه آهنی، زنجیر و سیخانک، قلم، سنبه، منقل آهنی، اسکنه، مقار، درفش، جوالدوز و امثال این‌ها می ساختند.

 گلیم بافی:

گلیم های ابرکوه از شهرتی جهانی برخوردار است. گلیم های ابرکوه در نقش و نگار متعدد به دست هنرمندان این خطه بافته می شود. در روزگار فعلی از تعداد این هنرمندان کاسته شده است. با خرید صنایع دستی ابرکوه می توانید از آنها حمایت کنید.

قالی بافی از صنایع دستی ابرکوه:

قالی اردکان هر چند زیر سایه قالی های تبریز و اصفهان مانده است، اما با نقش های زیبایش توانسته رقیب خوبی برای آنها در بازار فرش دستباف باشد. نقش های مشهور به ظل سلطانی، طرح مخروطی، سرو در معرض باد از نقش های به کار رفته در قالی های اردکان است. سرو نقش مهمی در فرهنگ ابرکوه دارد که اهمیت آن در معماری و صنایع دستی آن نشان داده شده است.

صابون سازی:

صنعتی 200 ساله که با ساخت صابون پی پاسخگوی نیاز مردم بود، اما در حال حاضر رقابت را به محصولات شوینده متنوع باخته است. صابون پی ابرکوه یکی از مرغوب ترین و محبوب ترین صنایع دستی ابرکوه است که حتی به دیگر نقاط جهان نیز صادر می شد. در تهیه این صابون از دنبه گوسفند و سود سوزآور استفاده می شود و هیچ گونه افزودنی شیمیایی و صنعتی در آن به کار نمی رود. این صابون در دو رنگ زرد و سفید تولید می شود و به دلیل طبیعی بودن حساسیت پوست را از بین می برد و باعث تقویت پیاز مو می شود. صابون سازی از مشاغل قدیمی در منطقه است که بسیاری از خانواده های ابرکوه به آن اشتغال داشتند.

ابرکوه از شهرهای قدیمی یزد است که از ظرفیت بالایی برای گردشگری برخوردار است. با بازدید از ابرکوه به یکی از تاریخی ترین شهرهای ایران سفر کنید و از زیبایی های آن در دل کویر لذت ببرید.