آسیا به معماری ابرقو چشم دوخته است.
آسیا به معماری ابرقو چشم دوخته است.

 


تاریخ ثبت: 1395/09/05

 

تکه ای از روزنامه کیهان سال 1352 که به برنامه تاسیس مرکز مطالعات آسیایی سازمان یونسکو در ابرکوه به دلیل وجود آتار ارزمشند در این شهر تاریخی و دستور ویژه فرح پهلوی اشاره میکند.  

آسیا به معماری ابرقو چشم دوخته است

گزارش از: صمد دوستدار سرپرست کیهان در فارس

عکس ها از: حسین دوستدار عکاس کیهان در شیراز

ابرقو سمبل کوچکی و نشانه دور افتادگی دیروز،امروز نظر محافل خبری جهان و بخصوص آسیا رابه خود جلب کرده است....

این نقطه دور افتاده از کشور ما که قرار است بعنوان مرکز سنتی آسیا مورد مطالعه قرار بگیرد تا بحال فقط در ضرب المثل ها نامی داشت اما امروز به دلیل وجود اثار ارزنده اش از نظر معماری سنتی مورد مطالعه سازمان بین المللی محیط زیست و یونسکو قرار میگیرد. اهمیت قضیه بیشتر از آن جهت هست که بخش ابرقو در میان تمام روستاها و شهر های قاره آسیا، بدین منظور انتخاب شده و قرار است در آینده نزدیک یک سلسله عملیات ساختمانی نیز بر پایه همان روش معماری در آنجا انجام شود.

انتخاب ابرقو، به دنبال صدور امریه علیا حضرت شهربانو ،دایر به برسی موضوع در استان فارس به وسیله استانداری این استان صورت گرفت.

اقدام اخیر، دایر به تمرکز مطالعات معماری سنتی در ابرقو و مهمتر از آن انجام عملیات ساختمانی بطور حتم ، در پیشرفت این بخش ،به ویژه جنبه های توریستی و اقتصادی آن،تاثیر بسزایی خواهد داشت.

اما ابرقو کجاست و چه عواملی انگیزه آن برای اجرای این طرح بزرگ جهانی شده است؟

آیا جز این است که هرکس با شنیدن نام ابرقو یا ناحیه یا منطقه عقب افتاده صرف را نزد خود تجسم میکند. این احساس تجسم به قدری همه گیر شده که نخست وزیر در سفر چند ماه خود به رامسر به هنگام انتفاد از عدم پیشرفت این منطقه سر سبز و زیبا ، ابرقو را مثال زد و گفت: "رامسر حتی از ابرقو هم عقب افتاده تر است"

موقعیت ابرقو

اماچهره ای که از ابرقو امروز دارد و خبرنگار اعزامی کیهان در شیراز آن را ترسیم کرده،تقریبا خلاف آن است که تا کنون تصور کرده ایم، به این معنی که با کوچکترین توجهی ، میتوان از ابرقو به عنوان یک "جاذبه توریستی " استفاده کرد.

ابرقو،با حدود بیست هزار جمعیت در 48 کیلو متری شرق جاده شیراز_اصفهان و در شاه راه یزد_فارس قرار گرفته مردان ابرقو ، بیشتر به زراعت و زنها به کارهای دستی مثل قالیبافی و گیوه چینی مشغولند.

اولین اثری که به محض ورود به ابرقو، به چشم میخورد، یخچال های قدیمی است که در گذشته با انباشته شدن اب باران در فصول بارندگی و تبدیل به یخ در فصل تابستان مورد استفاده مردم قرار میگرفته است. اما در سال های اخیر، به علت جلوگیری مقامات بهداشت، این یخچال ها به صورت متروکه درامده است.

سرو 5 هزار ساله

معروفیت ابرقو، بیشتر به علت وجود درخت سروی است که قدمت ان را تا 5 هزار سال دانسته اند و هنوز سبز و خرم بر جای مانده است.

باستان شناسان، معتقدند که این سرو، حدود دو هزار سال قبل از میلاد ، همزمان با بنای اهرام ثلاثه مصر و حکومت عیلامی ها غرس شده و 2 هزار سال جوان تر از سرو دیگری است که چندی بیش در مصر کشف شد.

"پروفسور الکساندروف" یکی از محققان اثار باستانی شوروی پس از دیداری از "سرو" عمر ان را متجاوز از 4 هزار سال قلمداد کرده و دانشمند روسی دیگری که 15 سال پیش به ایران امده معتقد است که سرو ابرکوه، بیش از 5 هزار سال عمر دارد.

"پروفسور گدار" فرانسوی باستان شناسی که سال های زیاد در ایران به تحقیق و تتبع پرداخته عمر درخت را بیش از 3هزار سال دانسته است.

در کتب تاریخی ایران نیز ، پیرامون شگفتی های این درخت ، مطالبی نوشته اند :

سرو ابرقو بیش از 40 متر ارتفاع و 16 متر قطر دارد و از کنده عظیم ان 12 شاخه بزرگ سر به فلک کشیده که قطر هر یک از انها بدون شک، از قطر یک سرو بزرگ معمولی بیشتر است.

انشعاب همین شاخه ها که شمارش انها، مشکل است مسافتی به شعاع بیش از 10 متر مربع را دربر گرفته است.

گذشته از سرو بی نظیر ابرقو ، اثار تاریخی فراوانی در گوشه و کنار شهر وجود دارد که هر یک از انها باید به نوبه خود مورد مطالعه قرار گیرد

از جمله اثار مورد توجه "گنبد عالی" است که بر روی تپه ای واقع بر 18 کیلومتری ابرقو ، بنا شده است و مربوط به زمان دیلمیان است. این بنا، طبق روایات مستند، ارامگاه عبدالله ابن شمس الدوله دیلمی است. وجود مطالبی به خطوط کوفی تاریخ بنیان بنا را تعیین میکند.

مسجد جامع ابرقو ، حدود 2 هزار متر مربع مساحت دارد. قسمت جنوبی مسجد محراب بسیار زیبایی دارد که از لحاظ گچ بری و خطاطی روی ان، در نوع خود کم نظیر است.

بنای این مسجد را به خواجه نظام الملک طوسی نسبت میدهند.

خانه های ابرقو و در صدر آنها عمار آقازاده نیز هر یک در نوع خود یک اثر تاریخی هستند. گچ بری ها، اینه کاری ها و استیل بناها، کلا حکایت از علاقه مردم به حفظ سنت های معماری قدیم میکند.

 

 


منبع خبر:            تعداد بازدید: تعداد مطالعه: 189


 

دیدگاه کاربران

 




Fatal error: Call to undefined function apache_getenv() in /var/www/vhosts/aghazadeh.org/httpdocs/APPs/DCMS/DCMSUtils/Statistic/tpro.php on line 0